Taciz, mobbing, sömürü....

22 Haz 2021

Emek sömürüsünün en yoğun yaşandığı alanlardan biri de ev emekçiliği: Taciz, mobbing, sömürü....

Kayıt dışı çalışma, zorunlu çalışma koşulları ve emek sömürüsü ile karşı karşıya olan ev işçisi kadınların sorunları her geçen gün artıyor. Çocuk-yaşlı bakımı ve ev temizliği gibi işlerde çalışan kadınların yaşadıkları sorunlara dikkati çeken İmece Ev İşçileri Sendikası Antalya Şubesi Başkanı Minire İnal, güvencesizliğin yüzde 80 düzeyinde olduğunu kaydetti. 

Kayıt dışı yüzde 85

Uzun yıllar ev işçisi olarak çalışan ve 2009’da temizlik için gittiği evin camını silerken 3’üncü kattan düştüğünü anlatan Minire İnal, 2 yıl önce emekli olduğunu ancak arkadaşları adına mücadeleye devam ettiğini söyledi. Güvencesiz çalıştırılmanın yüzde 85’lere ulaştığını belirten İnal, çalışanların genel olarak eğitim alma olanakları olmayan, ortalama 40 ila 50 veya daha üst yaşlarda olduklarını ifade ederek, “Bu arkadaşlarımız ailelerini  geçindirmek için çalışmak zorundalar. Başka bir geliri yok” diye belirtti. 

‘Kaderimize terk edildik’

“Pandemi herkes için zor, ev işçisi kadınlar için daha da zordu” diyen İnal, bunun nedenlerini şöyle özetledi: “Büyük bir kısmımız işe gidemedik. Hatta sigortalı çalışanlar bile dışarıdan hastalık getirir korkusu ile işten çıkarıldı. Normalde haftada beş altı kere işe gidenler bile şimdi ancak haftada bir ila iki kere işe gidiyor. Bu süreçte işten çıkarılan ev işçisi kadınlar, maalesef iş yasasında işçi olarak görülmedikleri için ne kıdem tazminatı ne de bu işte kısa çalışma ödeneği, hiçbir şeyden yararlanamadılar. Tamamen kaderlerine terk edildiler.”

‘Sigorta istedim işten attılar’

14 yıldır düzenli olarak bir eve temizliğe giden 54 yaşındaki Şerife Kurşun, “İşimizin bir saati ve tanımı yok. Sabah en geç 09.00’da iş yerinde olmamız gerekiyor. Bazen gece yarısına kadar çalışıyoruz. Evin penceresi, kapısı, yemeği, çocuklara bakması her şeyi yapıyordum.  14 yıldır gittiğim evin günlük ücreti ise 50 liraydı. En son çalıştığım yerin sahibine sigorta yapmalarını talep ettim. Bu talebimden sonra bana haber bile vermeden işime son verdiler. Temizlik yaparken de birçok kimyasallarla karşı karşıya kalıyoruz” dedi.  

Ücretleri düşürdüler

Eşinden ayrı yaşayan ve 7 yıldır ev işlerine giderek geçimini sağlayan Meral Duman da “Kelle koltukta çalışıyoruz” diyerek, yaşadıklarını özetledi. Yol ve yemek masraflarını kendilerinin karşıladığını sözlerine ekleyen Duman, emeklerinin karşılığını alamadıklarını, pandemi öncesi 2+1 olan evin temizliğinin 200 ila 300 TL arasında olduğunu belirterek, “Pandemiden sonra işsiz insan çoğaldığı için fiyatlar 125 ila 130’a kadar indi. Biz emeğimizin karşılığını geçtik, bu para bile aşağı çekilip bizimle pazarlık yapılıyor. Biz çaresizlikten kabul etmek zorunda kalıyoruz” diye konuştu. 

Çalıştığı evlerde kimi zaman baskıya maruz kaldığını da sözlerine ekleyen Duman, “Bazen gittiğimiz evlerde taciz olaylarıyla karşı karşıya kalıyoruz. Yaptığımız işi beğenmeyip bir daha evi temizletenler var. Sen itiraz ettiğinde paranı bile vermeyenler oluyor. Genelde hor görülüyoruz” dedi. 

Esra Solin Dal / Antalya-MA


Etiketler : ev emekçiliği,