Sınırın iki yakasında direniş: Kobanê ve Suruç

14 Eyl 2021

Bütün dünyaya korku salan IŞİD vahşeti 15 Eylül’de Kobanê’ye yöneldi, direniş sırasında sınıra akın eden yurttaşlar insan zinciri oluşturdu. 134 gün süren direnişin ardından zafer Kobanê’nin oldu

Tarihler 2014 yılının 15 Eylül’ünü gösterdiğinde IŞİD, Kuzey ve Doğu Suriye'nin Kobanê Kantonu’na yönelik üç koldan saldırı başlattı. Kobanê, Suriye iç savaşının başlamasının ardından Cizîre ve Efrîn ile birlikte özyönetim ilanlarıyla ilk adımları atılan Rojava Devrimi’nin hayat bulduğu kentlerde biriydi. Rakka’yı ele geçirip, yönü çevirdiği Musul’u düşürdükten sonrasında Şengal’de Êzidîleri katliamdan geçiren IŞİD, diğer iki merkezin ortasında yer alan Kobanê’ye saldırarak devrimi boğmak istedi.

Kente yönelik saldırıyı duyuran Kobanê Kantonu Eşbaşkanı Enver Müslüm, “Türkiye bilsin ki Kobanê düşerse, asıl tehlike onlar için doğacaktır” diyerek, herkesi direnişe davet etti. 

 Halk nöbete başladı

Saldırılar için binlerce IŞİD üyesinin Türkiye sınırından Kobanê'ye geçtiği iddiası üzerine, Suruç'ta esnaf kepenk açmadı. Saldırıları protesto etmek ve Kobanê halkına destek vermek için Suruç'un Oğan (Dikmetaş) Mahallesi’nde çadır kurarak, nöbete geçti. Ardından bölge kentlerinden binlerce kişi engellemelere rağmen sınıra akın etti. Kobanê’den getirilen yaralılara yardım etmek için Kriz Masası oluşturuldu. 

 Binler sınıra akın etti

Dönemin Demokratik Birlik Partisi (PYD) Eşbaşkanı Salih Müslim, 19 Eylül 2014’te saldırılara karşı “Kobanê'siz bir Suruç düşünülemez” diyerek seferberlik çağrısında bulundu. Bu çağrının ardından farklı ülkelerden gelen enternasyonal devrimcilerin de aralarında bulunduğu binlerce kişi sınıra akın etti. IŞİD'in ileri düzey teknolojik silahlarla giriştiği saldırıya karşı sınıra gelenlerden bazıları engellemelere rağmen Kobanê'ye geçerek, direnişe katıldı. 

Sınırda insan zinciri 

Oğan'da kurulan direniş çadırı, 20 Eylül tarihinde sınırın sıfır noktasında bulunan Kobanê'nin karşısındaki Etmenik Mahallesi’ne taşındı. Kobanê'de direnenler, sınırı boydan boya insan zinciriyle kaplayanlar tarafından selamlandı, direniş her geçen gün büyüdü. 

Sınırda nöbet tutanlara karşı asker ve polislerin saldırısı sonucu çocuk, genç, gazeteci, kadınların da aralarında olduğu birçok kişi yaralandı. Kobanê'den Suruç'a gelenlerin çoğu ise işkencelere maruz kaldı. Hayali Kobanê'nin özgürleşmesi olan 27 yaşındaki üniversite öğrencisi Kader Ortakaya askerlece sıkılan kurşunlarla hayatını kaybetti. Tüm bunlara rağmen direnişten vazgeçmeyen halk, bütün sınıra yayılıp, insan zinciri oluşturuldu. Sınırın sıfır noktasında direniş sürerken, bölge kentleri ve Türkiye'nin birçok kentinden saldırılara karşı Kobanê halkıyla dayanışma ve destek çağrıları yükseldi. Halkların Demokratik Partisi (HDP) Merkez Yürütme Kurulu, 2 Ekim 2014’te İngilizce ve Türkçe yazılı bir açıklamayla uluslararası topluma Kobanê ile dayanışma çağrısı yaptı. 

Erdoğan’ın temennisi infial yarattı: 46 ölü

IŞİD’in Kobanê’ye yönelik giriştiği saldırılarının katliam tehdidine dönüştüğü bir dönemde, AKP'li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın 7 Ekim günü Antep'te yaptığı bir konuşmada “Şu anda Kobani de düştü düşüyor” sözlerini sarf etmesi birçok kentte binlerce kişinin yer aldığı protestolara sahne oldu. 

 Polis ve askerlerin protestolara yönelik silahlı müdahalelerinin yanı sıra Hür Dava Partisi üyeleriyle yaşanan çatışmalar sonucu 46 kişi hayatını kaybetti. 

 Kobanê davası 20 Eylül’de

6-8 Ekim eylemleri sırasında yaşanan bu ölümlerden sadece Diyarbakır’da Hür Dava Partisi üyelerinin ölümleri yargılama konusu oldu. 7 Haziran 2015 Genel Seçimlerinde tek başına iktidar olma vasfını kaybeden AKP, Kobanê olaylarının sorumluluğunu HDP’nin üzerinde yıkmaya girişti. HDP eski Eş Genel Başkanları, Merkez Yürütme Kurulu (MYK) üyeleri ve yöneticilerinin de aralarında bulunduğu 108 kişi hakkında dava açıldı. Ankara 22’nci Ağır Ceza Mahkemesi’nin baktığı, kamuoyunda “Kobanê Davası” olarak bilinen dava dosyasında sanık olarak yer alan 108 kişi, 29 ayrı suçlamayla 38’er kez ağırlaştırılmış müebbet ve 19 bin 680’er yıl hapis istemiyle yargılanıyor. Sincan Cezaevi Kampüsü’nde görülen davanın 4'üncü duruşması, 20 Eylül 2021 tarihinde görülecek. 

 Kapatma davasının gerekçesi yapıldı 

Kobanê Davası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın HDP’nin kapatılması istemiyle hazırladığı iddianamenin de ana gerekçesi yapıldı. İlk iddianamenin iadesi üzerine Başsavcılık hazırladığı ikinci iddianameyi 7 Haziran’da Anayasa Mahkemesi’ne gönderdi. 

Mahkemenin iddianameyi 21 Haziran'da kabul etmesiyle 70 ek klasör ve 8 flash bellek partiye iletilip, 60 günlük savunma süresi verildi. AYM, HDP Hukuk Komisyonu’nun açılan davaya ilişkin ön savunma için 60 gün ek süre talebini 3 Ekim 2021 tarihinde oy birliği ile kabul etti. 843 sayfalık iddianamede, 451 partili hakkında siyasi yasak isteniyor. 

 Zafer Kobanê’nin oldu 

Kentte şiddetli çatışmalar yaşanırken Suruç’ta asker ve polisin tüm saldırılarına rağmen verilen direnişler Kobanê’ye adeta nefes oldu. Binlerce genç erkek ve kadının toprağa düştüğü Kobanê, kıt imkanlara rağmen karanlığa teslim olmadı. 134 gün süren direniş sonucunda tüm dünyaya korku salan IŞİD’e diz çöktürüldü ve kent 26 Ocak 2015'te IŞİD'ten tamamıyla temizlendi. 

 Bütün dünyanın burada verilen emsalsiz direnişle tanıdığı ve dayanışma içerisine girdiği Kobanê’de verilen direniş aradan geçen 7 yılda sayısız makaleye, habere, onlarca belgesele, öyküye ve kitaba konu oldu. 

 KOBANÊ VE SURUÇ DİRENİŞLERİNİN GÜNCESİ

 Kobanê ve Suruç'ta 134 gün süren direnişin, aradan geçen 7 yılda unutulmayan bazı günceleri şu şekilde: 

 “* 16 Eylül - DAİŞ Kobanê'nın batısında yer alan Bora, Zêrîk, Tehlîk, Degirmen ile doğusunda yer alan Serzerik, Kopirlik, Qizeli, Korik ve Heriyê köylerine yönelik tank ve ağır silahların kullanıldığı saldırılar başlattı.

 * 19 Eylül - Kobanê Kantonuna bağlı Qeremox köyünün karşısındaki Suruç ilçesine bağlı Oğan köyünde “Kobanê Kantonu ile dayanışma ve direnişine destek” çadır nöbeti başlatıldı.

 * 19 Eylül - HDP Grup Başkanvekilleri İdris Baluken, Pervin Buldan ve İstanbul Milletvekili Sırrı Süreya Önder'den oluşan HDP heyeti, İmralı'da PKK Lideri Abdullah Öcalan ile yaptığı görüşmenin ardından Kandil'de KCK yürütme kurulu üyeleriyle bir araya geldi. KCK, HDP heyeti vasıtasıyla Kobanê için bütün gençlere genel seferberlik ve direniş çağrısında bulundu.

 * 20 Eylül - Oğan köyünde oluşturulan direniş çadırında DAİŞ saldırıları nedeniyle Suruç ilçesine getirilen ve çoğunluğunun kadın, çocuk ve yaşlılardan oluşan Kobanêlilerin acil ihtiyaçlarının karşılanması için kriz masası oluşturuldu.

 * 26 Eylül - Mürşitpınar Sınır Kapısı'nda toplanan binlerce kişi, sınır kapısının yanındaki telleri kaldırarak, gruplar halinde Kobanê'ye geçmeye başladı.

 * 1 Ekim - İMC TV'nin canlı yayınına yansıyan görüntülerde DAİŞ’lileirn tren raylarının altından çıkarak mevzilerine gittikleri görüldü.

 *  7 Ekim - Kobanê'deki katliam tehlikesine karşı sınıra yürüyen onbinler, sınır boyunca köylere dağılarak nöbete geçti.

 * 31 Ekim - Üç gün sınır hattı güzergahında bekletilen peşmerge güçleri Kobanê’ye gitmek üzere Mürşitpınar Sınır Kapısı’ndan geçti.

 * 01 Kasım - Dünya Kobanê Günü nedeniyle onbinlerce kişi, Kobanê için direniş nöbetinin tutulduğu Mehser köyüne aktı.

 * 6 Kasım - Sanatçıların insan zinciri eylemi sırasında sınırın her iki tarafına yapılan gaz bombalı ve gerçek mermili saldırıda Toplumsal Özgürlük Platformu aktivisti ve Marmara Üniversitesi Yüksek Lisans öğrencisi Kader Ortakaya (28) yaşamını yitirdi.

 * 03 Aralık - Kobanê'de DAİŞ'e karşı savaşan YPG/YPJ'ye destek olarak gönderilen 150 kişilik ikinci Peşmerge gücü de Kobanê'ye ulaştı.

 * 19 Ocak – Kobanê’nin en stratejik noktalarından Miştenur Tepesine YPG bayrağı ve PKK Lideri Abdullah Öcalan'ın fotoğrafı asıldı. 

 * 26 Ocak - Kobani'de 134 gün sonra YPG/YPJ güçleri, kent merkezini DAİŞ’ten çetelerinden temizledi.” 

MA / Emrullah Acar 

 


Etiketler : Kabanê, Kabanê direnişi,