AUKUS Paktı Avrupa'yı karıştırdı: Sırtımızdan vurulduk

17 Eyl 2021

ABD-İngiltere- Avustralya yeni güvenlik anlaşması yaptı: AUKUS Paktı. Fransa ve Almanya dışarıda tutuldu. Fransa'nın 66 milyar dolarlık denizaltı satışı anlaşması da iptal edilince Paris "sırtımızdan vurulduk" dedi. Çin, 'silah yarışını hızlandırdı' açıklaması yaptı

ABD, İngiltere ve Avustralya, Pasifik'te Çin'e karşı ittifak kurdu: AUKUS Paktı.

ABD, İngiltere ve Avustralya liderleri yaptıkları ortak açıklamayla nükleer enerjili denizaltı teknolojisinin paylaşımını içeren yeni bir güvenlik ittifakının (AUKUS Paktı) kurulduğunu duyurdular. AUKUS Paktı, ABD, İngiltere ve Avustralya'nın siber güvenlik, yapay zeka ve su altı sistemleri de dahil olmak üzere savunma yeteneklerini geliştirmek için teknoloji paylaşımını içeriyor.  Anlaşma ile mümkün olan en kısa sürede, Avustralya'nın nükleer denizaltıya sahip olması amaçlanıyor. 

ABD Başkanı Joseph Biden ittifakın duyurulduğu 15 Eylül'deki sanal toplantıda İngiltere Başbakanı Boris Johnson, Avustralya Başbakanı Scott Morrison ile görüştü. Biden yaptığı açıklamada, “Bugün, üç ülke arasındaki işbirliğini derinleştirmek ve resmileştirmek için tarihi bir adım daha atıyoruz çünkü hepimiz Hint-Pasifik’te uzun vadede barış ve istikrarı sağlama zorunluluğunu kabul ediyoruz” dedi.

İngiltere Başbakanı Boris Johnson da, üç müttefikin “dostluklarında yeni bir sayfa açtığını ve bu ittifakın ilk görevinin Avustralya’nın nükleer güçle çalışan bir denizaltı filosu edinmesini sağlamak olacağını” söyledi. 

Gemilerin nükleer silahlarla donanmayacağını, ama nükleer reaktörlerle güçlendirileceğini vurgulayan Johnson “bu nedenle nükleer silahların yayılmasını önleme yükümlülüklerimizle tamamen uyumlu olacaktır” dedi.

İkinci ülke olacak

Avustralya, İngiltere’den sonra ABD’nin bu hassas nükleer teknolojiyi paylaştığı ikinci ülke olacak. 

Avustralya Başbakanı Scott Morrison, denizaltıların ABD ve İngiltere ile yakın işbirliği içinde Adelaide’de inşa edileceğini duyurdu. Ayrıca Avustralya Donanmasının Tomahawk seyir füzeleri de dahil olmak üzere uzun menzilli füzelerle donatılacağını kaydetti.

Fransa: Sırtımızdan vurulduk

Avustralya, stratejik değişiklikler sebebiyle Fransa ile milyarlarca dolarlık denizaltı anlaşmasını iptal etti. Fransa ile 2016'da imzalanan anlaşma ise 90 milyar Avustralya doları (yaklaşık 66 milyar ABD doları) karşılığında 12 denizaltı yapılmasını öngörüyordu.

Fransa Dışişleri Bakanı Jean- Yves Le Drian, France Info radyosuna yaptığı açıklamada, "Gerçekten sırtımızdan vurulduk. Avustralya ile bir güven ilişkisi kurmuştuk ve bu güvene ihanet edildi" dedi. 

'Bay Trump benzetmesi'

Çok sinirli olduğunu net bir şekilde ifade eden Le Drian, "Müttefik, müttefike bunu yapmaz" sözleriyle sert çıktı.

Bu anlaşmayı, nükleer enerjili denizaltıları bazı özel müttefikleri için bir ayrıcalık olarak sunan ABD'nin başkanı Joseph Biden'a da yakıştıramadığı mesajı veren Le Drian, "Bu ani ve öngörülemeyen karar, Bay Trump'ın (Biden'ın selefi Donald Trump) alacağı türden bir karar benziyor" dedi.

Galayı iptal etti

Fransa, Avustralya'nın denizaltı alımında ABD ve İngiltere tarafından devre dışı bırakılmasının ardından, Washington'da düzenlenecek ABD-Fransa dostluk galasını iptal etme kararı aldı. Gala, ABD'nin bağımsızlık savaşında Fransa deniz kuvvetlerinin yardımıyla İngiltere'ye karşı kazandığı Chesapeake Muhaberebesi'nin 240. yıl dönümünü kutlamak amacıyla düzenleniyordu.

Çin'den tepki

Çin Dışişleri Bakanlığı, İngiltere, ABD ve Avustralya anlaşmasının bölgesel barış ve istikrara zarar verdiğini belirterek gelişmeleri yakından takip etmekte olduğunu vurguladı. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Zhao Lijan bu anlaşmaya imza atan bu üç ülkenin bölgesel barış ve istikrara zarar verdiğini, silah yarışını hızlandırdığını, uluslararası nükleersizleşme çabalarını da sekteye uğrattığını söyledi. Ülkelerin üçüncü ülkeleri hedef alan ortaklıklar kurmaması gerektiğini belirten Zhao Lijan, "Durumun gelişimini yakından izleyeceğiz" ifadelerini kullandı.

Çin’in Washington büyükelçiliği ise sözkonusu üçlü ittifaka üye ülkelere “Soğuk Savaş zihniyetlerini ve ideolojik önyargılarını geride bırakma” çağrısında bulundu.

6 ülke nükleer denizaltı teknolojisine sahip

Dünyada 6 denizaltı nükleer teknolojisi olan ülke var. 5'i BMGK üyesi: ABD, Rusya, Çin, Fransa, İngiltere ve Hindistan.

WASHINGTON-LONDRA


Etiketler : Nükleer denizaltı, AUKUS Paktı,