Kürtçe de artık uluslararası platformda

25 Eki 2021

Dünyanın en büyük dil platformlarından Easy Languages, 8 Kürt gencinin Easy Kurdish projesini programına aldı. Proje yazıcılarından Serhat Kaygısız ile konuştuk:  Kürtçe dilinin var olduğunu ve uluslararası platformlarda yer alabileceğini göstermek istiyoruz. İçeriklerimiz ilk etapta oldukça olumlu tepkiler aldı. Kürtçenin uluslararası bir platform içerisinde temsiliyeti bizi çok cezbediyor

Güldem Doğan

Dil öğrenimi için kaynak olma amacıyla yola çıkan ve pek çok dilde içerik üreten, üretilen içerikleri de yayınlayan Easy Languages, Kürtçe yayını da programına aldı. Türkiye’de 8 kişilik genç bir ekibin Easy Kurdish projesini programına alan platformda, 11 Ekim itibariyle Kürtçe içerikler Easy Languages Youtube kanalında yayınlanmaya başlandı. Videolar, Kürtçe ve İngilizce alt yazı ile izleyiciyle buluştu. Videoların sosyal paylaşım sitelerinde yayına girmesi binlerce kullanıcı tarafından olumlu tepkilerle karşılandı. 

Easy Kurdish projesi yazıcılarından olan Serhat Kaygısız, projenin çıkış sürecini, önümüzdeki süreçteki planlamalarını ve yayınladıkları içeriklere ilişkin gelen tepkilere dair sorularımızı yanıtladı. 

Dünya çapında kendi dilleri ve kültürlerini tanıtma fırsatı sunan Easy Languages kanalına kendi diliniz Kürtçe ile çalışmalar üretip sunuyorsunuz. Sizleri biraz tanımak istiyoruz. Bize kısaca kendinizden bahsedip projenin açığa çıkma sürecini paylaşır mısınız? 

Mardin/Kızıltepe’de doğdum. Liseye kadar Kızıltepe’deydim. Lise bittikten sonra İstanbul’da Yeditepe Üniversitesi Radyo-Televizyon bölümünü tam burslu kazandım. Şu an 4’üncü sınıftayım. Bu dil projesine başlamadan önce de dile merakım vardı. Kürtçe ve Türkçe dışında da başka diller öğrenmeye/konuşmaya çalışıyorum. Kürtçe ve İngilizce ile bağlantılı bir şeyler yapmak, hayatımın bir parçası olabilecek işler üretmek istiyordum. Bazen siz kendiniz bir kararlar verirsiniz, kafanızda bir planlama bir şablon vesaire belirlersiniz ve o belirlediğimiz hedefe hizmet edecek işler yapmaya çalışırsınız. Benim isteğim; sinema, Kürtçe ve İngilizce üzerine çalışmalar yapmak, bu çalışmalarda bir şeyler ortaya koymak. Yani üç alanı ortak bir zeminde buluşturmaktı. Üniversitede Fransızca çalışmaya başlayınca ‘Easy Languages’ kanalına denk geldim. Biraz araştırdıktan sonra kanalla iletişime geçtim ve bana ‘ortak üretici’ olabileceğimi söylediler. Kanalda İngilizce, Türkçe, Katalanca, Rusça, İtalyanca ve daha bir sürü dilde üretimler var ama Kürtçe yok. Düşündüm ve ben de anadilimde bir şeyler yapmalıyım dedim. Hemen kanala mail attım ve Kürtçenin Kurmanci lehçesinde videolar yapma isteğimi kabul ettiler. Çok iyi bir çalışma olacağı konusunda kendimi ikna ettim ama nereden ve nasıl başlayacağımı bilmiyordum. Yaklaşık 1 yıl boyunca bu projeyi yazmakla uğraştım. Projenin ortaya çıkmasındaki en büyük etken benim sinema, Kürtçe ve İngilizce üzerinde çalışmalar yapmak istememdi. Dille uğraşmayı çok seviyorum. Özellikle kendi anadilim Kürtçe başta olmak üzere başka dillerde de okumalar, araştırmalar yapmak benim çok severek yaptığım bir etkinlik. 

Bu kanala içerik üretme süreci nasıl gelişti? Buna neden ihtiyaç duydunuz? 

‘Easy Languages’ kanalı üzerinden Kürtçenin uluslararası bir platform içerisinde temsiliyetinin olması adına çabalıyoruz, bu bizi  çok cezbediyor. 3-4 tane video çekimlerini yaptık. Videolar paylaşılmaya başlandı. İnsanlara aslında şunu anlatmaya çalışıyoruz bu projeyle: Kürtçe dilinin var olduğunu ve Kürtçenin de böyle genç yaştaki insanların oluşturduğu uluslararası bir platformda yer alabileceğini göstermek istiyoruz. Şunu da söylemek isterim: Anadilimizin diğer dillerden bir farkı yok ve bizim anadilimiz de uluslararası platformlarda üretim yapabilecek nitelikte. Biraz da derdimiz bu açıkçası. 

İçeriklerinizi ne tür şartlarda ve kimlerle üretiyorsunuz? 

Gönül isterdi ki Kürtçeyi iyi bilen ve uluslararası standartlarda üretim yapmayı düşünen arkadaşlarla çalışalım fakat kimse gönüllülük esasında projelere destek vermiyor. Ekibi kurarken çok uzağa gitmeden kendi sosyal çevremden destek aldım. Ekibimizde Kürtçe ve İngilizce alt yazı için 2 kişi, host dediğimiz kamera önünde çalışan 2 kişi, kamera arkasında çalışan 3 kişi var. Ben işin edit kısmında yer alıyorum. Toplamda 8 kişilik genç bir ekibiz. Video çekimi, editleme, Kürtçe alt yazı, İngilizce alt yazı çevirisi vs. çok zor işler. Çoğu zaman bu yükü taşıyamayanlar oldu ve ekip sürekli olarak değişti. Sponsorumuz da yok. Birçok kurum ve kişiler destek olacağını söylediler fakat sonrasında kimse destek olmadı. Kendi çevremizden borç alarak, krediler çekerek hatta kendi harçlığımızdan kısarak teknik malzemeleri aldık. Kanalın standartlarına uygun olacak şekilde üretim yapmaya çalışıyoruz. Bu da biraz zorlayıcı ama ben kendime, arkadaşlarıma inanıyorum ve en önemlisi bu projenin Kürtçe için nasıl olumlu bir etki yaratacağını biliyorum. Kürtçeyi uluslararası platformlarda çok iyi bir seviyeye getireceğiz. 

Bildiğimiz kadarıyla başka dilleri de biliyorsunuz. Ancak özellikle kendi anadiliniz Kürtçe ile içerik üretme isteğiniz temelini nereden alıyor? 

Başka diller biliyorum evet. Kürtçe anadilim onun dışında Türkçe, İngilizce, Fransızca biliyorum. Ama yıllar önce şu kararı vermiştim: Kürtçe ve İngilizcenin bağlantılı olduğu bir şeyler yapacağım diye. Çünkü anadilimi seviyorum. Anadilimde konuşuyorum, anadilimle düşünüyorum ve onunla yaşıyorum. Dil kültürü ayakta tutan bir şeydir. Ben de bu kültürle büyüdüm ve yaşıyorum. Kendi kültürümü yaşatmak daha sonraki nesillere aktarmak için benim dilimi yaşatmam lazım. Bu benim görevim, bu nedenle de Kürtçeyle çalışma isteği buradan çıkıyor. Keşke şartlarım iyi olsa da kendi dilim ve toplumum için daha fazla şey yapabilsem. 



Yaşadığınız ülkede Kürtçeye dönük yoğun saldırılar mevcut. Bu durumu nasıl değerlendiriyorsunuz? 

Türkiye’de Kürtçeye yönelik neredeyse üretim yok. Okullarda, kütüphanelerde hiç Kürtçe kaynak yok. Bunun sancısını çok şiddetli çekiyoruz. Bu kanala Kürtçe içerik üretmemizin bir sebebi de budur zaten. 

Söz konusu dilinize yönelik imha, inkar ve asimilasyon süreci yaşanıyor. İçerikleriniz buna set olmayı amaçlıyor mu? 

Asimilasyonun nerede ya da hangi halka yapıldığı hiç önemli değil, eşit düzeyde üzülüyorum. Bizim ürettiğimiz içerikler sistemin set ve kalkanları gibi bir şeye engel olacak değil. Biz toplumun gelişimi, Kürtçenin yaşaması ve Kürt kültürünü aktarmak üzerine çalışmalar yapıyoruz. Çünkü bu halkı ve anadilimizi seviyoruz. Bu bizim sorumluluğumuz, bunun için de elimizden geleni yapıyoruz. 

Bu içerikleri üretme amacınız ve hedefiniz ne?

Kürtçenin gündelik hayatta konuşulmasını amaçlıyoruz bu projeyle. Keşke felsefeyi, bilimi, dünya edebiyatını Kürtçe okuyup tartışabilsek. En büyük hayalim bu ve keşkenin o 5 harfinde hapsolmayacak kadar büyük ve güçlü… İnanıyorum ki bu hayalin gerçekleşmesi için Easy Kurdish bir başlangıç olacak. 

Videolarınız paylaşılmaya başlandı. Gelen ilk tepkiler ne? İlgi nasıl? 

Mardin’de çekilen ve yayınlanan ilk videodan sonra gelen yorumlar, tepkiler oldukça olumluydu. Tepkilerden yola çıkarak şunu çok net söyleyebilirim ki izleyen kitle yayınların devamını heyecanla ve merakla bekliyorlar. Biz de Easy Kurdish ekibi olarak bu pozitif tepkilerden büyük güç ve moral alarak yayınların devamı için çalışmalarımıza devam edeceğiz. 

* Kürtçe içeriklere şu linkten ulaşılabilinir.

<https://www.youtube.com/wastch?v=oLiOaIg38JU>


Etiketler : KÜRTÇE, Güldem Doğan,