Göksu Çayı Antep’e taşınırken Adıyamanlı suya hasret

13 Eyl 2021

Kuraklıkla mücadele eden Adıyaman’da, Göksu Çayı kanallarla Antep’e taşınıyor. Çiftçiler, ‘Suyun dibinde susuz kalıyoruz’ derken, Türkiye’de sular havzalar arası taşınarak ekolojik yıkımlar yaratılıyor

Petrol boru hatları gibi uygulamalarla suların bölgeden bölgeye, havzadan havzaya taşınması artarken, bu durum birçok ekolojik sorunun ortaya çıkmasına neden oluyor. Melen’in, Istranca Dağları’nın suları İstanbul’a, Kızılırmak Nehri’nin suyu Ankara’ya, Hirfanlı Barajı’nın suları doğalgaz depolama alanlarından biri olan Tuz Gölü havzasına, Mersin’de inşa edilen barajda biriktirilen sular Kıbrıs’a taşınırken, benzer onlarca uygulama ile tam bir ekolojik yıkımlar yaratılıyor. Binlerce dere yine binlerce yıldır yatağında akan suların borular içine alınıp farklı bölgeye taşınarak HES’lere bağlanması gibi uygulamalar Türkiye coğrafyasının dört bir yanında karşımıza çıkıyor.

Göksu Çayı Antep’e taşınıyor

Mezopotamya Ajansı’ndan Emrullah Acar’ın hazırladığı haberde önemli detaylar yer alıyor. Çamgazi Barajı’na 1.5 kilometre uzaklıktaki Göksu Çayı kanallarla Antep’e taşınıyor. Adıyamanlı çiftçi Mehmet Tuzcu bu durumu şöyle aktarıyor, “Buraya 1.5 kilometre mesafede yer alan Göksu Deresi kanallarla baraja yönlendirilebilirdi. Ancak bu su, buraya aktarılmadı 150 kilometre ötede bulunan Antep’e götürüldü. Göksu Çayı’nda bu bölgeye yetecek kadar su var ama kanallarla büyük bir masrafla Antep’e götürülüyor. Suyun dibinde biz susuz kalıyoruz. Ürünleri sulayamadığımız için bir sezonluk emeğimiz boşuna gidiyor, zararımız çok büyük. Adıyaman’ın suyu Antep’e veriliyor. Adıyaman’da da içme suyu dönüşümlü veriliyor

Gölette ‘ölüm hacmi’

Adıyaman merkezde sulamada kullanılan Çamgazi Baraj Göleti’nin suyu yaklaşık 500 metre çekilmesiyle, kuruyan zeminde geniş yarıklar meydana geldi. Geçtiğimiz yılın (2020) yaz aylarında yüzde 30 olan göletteki su seviyesinin ‘ölü hacim’ denilen yüzde 7 civarına düştüğü belirtildi. 1990 yılında yapılan barajın altında kalan eski Adıyaman Gölbaşı kara yolu da suların çekilmesiyle yeniden ortaya çıktı.

Kente dönüşümlü su!

Çamgazi Baraj Göleti, 6 bin 536 hektar alanın sulamasında kullanılıyor. Tarım ve Orman Müdürlüğü Koordinasyon ile Tarımsal Veriler Şube Müdürlüğü’nün verilerine göre, kuraklık nedeniyle kuru tarım yapılan alanlarda verim yüzde 30 ile 60 arasında düştü. Adıyaman’daki kuraklık içme suyunda da ciddi sıkıntılara neden oldu. Kaynak sularındaki azalma nedeniyle kent merkezine içme suları dönüşümlü olarak verilmeye başlandı. Merkez Atatürk Bulvarı’nın güneyine 14.00 ile 24.00 saatleri arasında, kuzeyine ise 02.00 ile 12.00 arasında su veriliyor.

Çakal Deresi de susuz

Baraja 500 metre uzaklıkta bulunan Çakal (Yarmakaya) köyünden tütün üreticisi Kamil Bozkurt (44), ilk defa baraj suyunun bu denli çekildiğini belirterek, binlerce yurttaşın tek geçim kaynağı olan tarımın olumsuz etkilendiğini söylüyor. Bozkurt, “Ben göletten su çekmedim ancak Çakal Deresi’nden su çektim. Çakal Deresi yüz yıllardır kurumayan bir dere, baraj ile birlikte suyumuz baraja döküldü ve bundan kaynaklı susuz kaldık. Şu an 3-4 günde sulamamız gereken ürünü 7-8 günde ancak sulayabiliyoruz. Köyde yaşayan herkes tarım yapıyor ve suyun olmamasından kaynaklı mağdur. Derenin yukarı tarafında sulama yapıldığı zaman aşağıda kalan tarlalara su yetişmiyor” diye belirtti. 

‘Verim düştü masraf arttı’ 

Yaklaşık 3 ay önce ekilen ürünlerin yeterli sulanmamasından kaynaklı tarlada çürüdüğünü söyleyen Bozkurt, “Gölete güvenip çiftçilik yapanlar, suların çekilmesiyle büyük bir zarara uğradı. Eskiden birkaç metre boru döşeyerek tarlasına su veren çiftçi, şu an 400-500 metre boru döşemek zorunda. Eskiden 5-10 boru ile suyu aktarırken, şimdi yüzlerce boru alması gerekecek. Bunlar hep çiftçi için ekstra masraf. Bütün bunlara rağmen yine ürün istediği gibi olmayacak çünkü yine yeterli sulayamayacak. Bölgede ekilen ürünlerde verimin yüzde 30 ile 60 arasında düştüğü belirtiliyor” ifadelerini kullandı.

Acil çözüm üretilmeli 

Göletin güneyinde yer alan Çamgazi köyündeki çiftçilerin ürünleri, artık kanallara su verilmemesinden dolayı kuruma noktasına geldi. Diğer çiftçilerle göletin dibinde kalan suyu kanallara tahliye eden çiftçi Mehmet Tuzcu, “Su olmasa ekilen biber, nar, tütün kuruyup gidecek. Su kanallara aktarılacak seviyenin altına düştü. Biz de ilkel yöntemlerle kalan suyu kanallara aktarıyoruz ama ne kadar başarılı olacağız bilmiyoruz. Bu suyun kurumasından 30-40 köy etkilenir” dedi.

EKOLOJİ SERVİSİ


Etiketler : Kuraklık, Susuzluk,